Gajer Mirosław, Handzel Zbigniew

Rekonstrukcja i rewitalizacja zagrożonych wymarciem języków z wykorzystaniem narzędzi lingwistyki komputerowej

Przynajmniej połowa z około siedmiu tysięcy używanych obecnie na świecie języków jest skrajnie zagrożona wymarciem i większości z nich najprawdopodobniej nie uda się już uratować. Autorzy monografii próbują dociec przyczyn takiego stanu rzeczy, skupiając uwagę na europejskiej sytuacji w zakresie tej problematyki. Niestety, wciąż brakuje usystematyzowanych prac zmierzających do efektywnego gromadzenia wiedzy o językach zagrożonych wymarciem. To ostatnia szansa na podjęcie skutecznych działań w celu zachowania cennego materiału badawczego, będącego jednocześnie ginącym na naszych oczach dziedzictwem kulturowym ludzkości. Autorzy monografii proponują zatem nowatorskie podejście polegające na opracowywaniu stosownych narzędzi informatycznych w postaci tzw. generatorów struktur syntaktycznych. Tego rodzaju programy komputerowe pozwalają na przechowanie wiedzy dotyczącej zarówno leksyki, jak i reguł składniowych obowiązujących w ginących językach. Tym samym takie oprogramowanie umożliwia użytkownikom skuteczne przeprowadzenie rekonstrukcji zdań zapisanych w językach zagrożonych wymarciem. Dalekosiężnym celem jest budowa systemów komputerowego wspomagania przekładu na wybrane języki, co powinno umożliwić komunikowanie się w nich także osobom nieznającym ich wcale bądź znającym je jedynie w ograniczonym zakresie. To kolejny, do niedawna futurologiczny etap na drodze budowania uniwersalnych sposobów komunikacji, dlatego niniejsza interdyscyplinarna monografia jest godną uwagi lekturą nie tylko dla adeptów lingwistyki, etnografii i kulturoznawstwa oraz informatyków zajmujących się problematyką lingwistyki komputerowej i zagadnieniami przetwarzania języka naturalnego.